Contents
Introduction
About the Composer
Catalogue of Works
Sources
Caron's Masses
Caron's Chansons
Related compositions
Sound files of works
Acknowledgements
Bibliography
Links
|
MISSA ACCUEILLY MA LA BELLE
GENERAL COMMENTARY
This unicum transmission
of Carons Missa Accueilly ma la belle is the first
item in the principal layer of what is now the Vatican source Capella
Sistina 51 VatS 51,
folios 6v 17r (see Sources)[1].
It is one of several examples in this source and in the sister manuscript,
VatS 14 (see Sources) where the two principal
scribes, identified by Roth as copyists alpha and A[2],
collaborated in the drawing up of the manuscript and the transcription
of music and text[3]. In this case Hand A entered the
text throughout and music on verso pages, and alpha completed the contratenor
music on the recto sides[4]. The cycle is attributed
to Caron centre top folio 6v:
[graphic forthcoming]
and its title appears once under the opening stave of the
tenor:
[graphic forthcoming]
The Missa Accueilly ma la belle is Carons
most ambitious setting, and for me is his most celebratory. Table I below,
lists a composite of data including the sectional structure of the setting,
folio distribution of music, mensural and modal signs, and clefs.
TABLE I: Sections, Folios, Mensural and Modal Signatures
and Clefs in Carons Missa Accueilly ma la belle.
| Section |
Folios |
Mensural
Sign |
Voice |
Modal Sign |
Clef |
Comments |
| Kyrie
[I] |
6v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 7r |
CtA |
one flat |
C3 |
C2,
stave 2 |
| 6v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 7r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Christe |
6v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 7r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 6v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 7r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Kyrie
[II] |
7v |
Ø |
S |
|
C1 |
|
| 8r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 7v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 8r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Et
in terra |
8v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 9r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 8v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 9r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Domine
Deus |
8v |
O |
S |
|
C1 |
internal mensural shifts |
| 9r |
CtA |
one flat |
C3 |
internal
mensural shifts |
| Qui
tollis |
9v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 10r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 9v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 10r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Patrem |
10v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 11r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 10v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 11r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Et
resurrexit |
11v |
O |
S |
|
C1 |
internal
mensural shifts |
| 12r |
CtA |
one flat |
C3 |
internal
mensural shifts |
| Et
ascendit |
11v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 12r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 11v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 12r |
CtB |
one flat |
F3 |
no mensural sign |
| Et
unam |
12v |
Ø |
S |
|
C1 |
|
| 13r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 12v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 13r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Sanctus |
13v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 14r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 13v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 14r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Pleni
sunt |
13v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 14r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| Osanna
[I] |
14v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 15r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 14v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 15r |
CtB |
one flat |
F3 |
no mensural sign |
| Benedictus |
14v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 15r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| Osanna
[II] |
14v |
Ø |
S |
|
C1 |
|
| 15r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 14v |
T |
one flat |
C3 |
C2,
stave 10 |
| 15r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Agnus
[I] |
15v |
O |
S |
|
C1 |
|
| 16r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| 15v |
T |
one flat |
C3 |
|
| 16r |
CtB |
one flat |
F3 |
|
| Agnus
[II] |
15v |
¢ |
S |
|
C1 |
|
| 16r |
CtA |
one flat |
C3 |
|
| Agnus
[III] |
16v |
¢/O |
S |
|
C1 |
O for dona
|
| 17r |
CtA |
one flat |
C3 |
O for dona
|
| 16v |
T |
one flat |
C3 |
O for dona
|
| 17r |
CtB |
one flat |
F3 |
O for dona
|
As the above table illustrates,
the modal signature of one flat in the lower three voices and the superius
without is consistently transmitted. Clefs[5] are similarly
consistent viz. CtB: F3; T: C3; CtA: C3;
S: C1, but for two exceptions (in the CtA, Kyrie [I] and T,
Osanna [II]).
The internal mensural shifts in the CtA-S duos for the
Gloria and Credo are:
Domine Deus:
S shift from tempus perfectum cum prolatione imperfecta
(O) to tempus imperfectum cum prolatione perfecta (C-dot) to
tempus imperfectum diminutum per mediam cum prolatione imperfecta
(¢) to proportio sesquialtera (coloration only)
CtA shift from tempus perfectum cum prolatione imperfecta
(O) to tempus perfectum diminutum per mediam cum prolatione imperfecta
sub proportione sesquialtera (Ø on 2)
Et resurrexit:
S and CtA shift from tempus perfectum cum prolatione imperfecta
to proportio sesquialtera (3 with coloration)
VatS 51 transmits 20 manuscript accidentals, 8
of which are extra manum signs. The list below shows that but for
two exceptions in the CtB, accidentals are exclusive to the upper-most
line. The predominantly "major" modality of Accueilly
is seemingly the principal factor governing this. All signs are b rotundum.
TABLE II: Manuscript Accidentals in Carons Missa
Accueilly ma la belle.
| Mass Section |
Voice |
Edition
reference: measure, note |
VatS
51 reference: folio, stave, note |
Comments |
| Kyrie [I] |
S |
13,1 |
6v,
2, 19 |
extra
manum |
| Christe |
S |
93, 2 |
6v,
6, 40 |
extra
manum |
| Kyrie [II] |
S |
107, 7 |
7v,
2, 1 |
|
| Et in terra |
S |
31,2 |
8v,
3, 2 |
extra
manum |
| Domine
Deus |
S |
58,2 |
8v,
6, 6 |
extra
manum |
| S |
60,2 |
8v, 6,
17 |
|
| Patrem |
S |
58,1 |
10v,
5, 25 |
|
| S |
92,3 |
10v,
7, 52 |
|
| CtB |
61,3 |
11r,
9, 29 |
|
| CtB |
65,1 |
11r,
9, 44 |
|
| Et
resurrexit |
S |
108,2 |
11v,
1, 8 |
|
| S |
119,3 |
11v,
3, 1 |
|
| S |
125,4 |
11v,
3, 32 |
|
| S |
128,3 |
11v,
4, 3 |
|
| Et ascendit |
S |
221,1 |
11v,
8, 28 |
extra
manum |
| Et unam
Sanctam |
S |
233,4 |
12v,
2, 1 |
extra
manum |
| Sanctus |
S |
10,1 |
13v,
2, 4 |
|
| Pleni sunt |
S |
71,2 |
13v,
7, 19 |
extra
manum |
| Osanna
[I] |
S |
106,1 |
14v,
2, 4 |
|
| Agnus [I] |
S |
7,2 |
15v,
1, 14 |
extra
manum |
The VatS 51 transmission of
the Missa Accueilly ma la belle is one of the most texted
readings in that source. In this reading no voice is left with substantial
textual omissions as Table 3 below shows. Most notable in this copy is
the three-fold transmission of the Kyrie eleison text for the opening
superius line, folio 6v, staves 1-4. This occurs nowhere
else in VatS 51 other than for a similar fully texted superius
in the Kyrie [I] for the transmission of the Faugues setting Basse
danse (f. 55v, staves 1-4)[6].
TABLE III: Distribution of Text in Carons Missa
Accueilly ma la belle.
| section |
voice |
VatS
51 |
| Kyrie [I] |
S
CtA
T
CtB |
Kyrie
leyson Kyrie leyson Kyrie leyson
Kyrie ley son
Kyrie [title] leyson
Kyrie ley son |
| Christe |
S
CtA
T
CtB |
Christe
leyson leyson
Christe leyson
Christe leyson
Christe ley son |
| Kyrie [II] |
S
CtA
T
CtB |
Kyrie
ley son
Kyrie ley son
Kyrie leyson
Kyrie leyson |
| Et in terra |
S
|
Et in terra pax hominibus
bone voluntatis
laudamus te benedicimus te adoramus te glorificamus
te
Gratias agimus tibi propter magnam gloriam tuam
domine deus rex celestis deus pater omnipotens
domine fili unigenite ihesu christe |
| |
CtA |
Et in terra pax hominibus
bone voluntatis
laudamus te benedicimus te adoramus te glorificamus
te
Gratias agimus tibi propter magnam tuam
domine deus rex celestis deus pater omnipotens
Domine fili unigenite ihesu christe |
| |
T |
laudamus te benedicimus
te
domine deus rex celestis deus pater omnipotens
domine fili unigenite ihesu christe |
| |
CtB |
laudamus te benedicimus
te adoramus te glorificamus te
propter magnam gloriam tuam
domine rex celestis deus pater omnipotens
domine fili unigenite ihesu christe |
| Domine
deus |
S |
Domine deus agnus dei
filius patris |
| |
CtA |
Domine deus agnus agnus
dei filius patris |
| Qui tollis |
S
|
Qui tollis peccata mundi
miserere nobis
Qui tollis peccata mundi suscipe deprecationem nostram
Qui sedes ad dexteram patris miserere nobis
Quoniam tu solus sanctus tu solus dominus
tu solus altissimus ihesu christe
Cum sancto spiritu in gloria dei patris Amen |
| |
CtA |
Qui tollis peccata mundi
miserere nobis
Qui tollis peccata
Qui sedes ad dexteram patris miserere nobis
Quoniam tu solus sanctus Tu solus dominus
tu solus altissimus
Cum sancto spiritu in gloria dei patris Amen |
| |
T |
Qui tollis
Qui tollis peccata mundi
ad dexteram patris miserere nobis
Quoniam tu solus sanctus
Cum sancto spiritu in gloria dei patris Amen |
| |
CtB |
Qui tollis peccata mundi
miserere nobis
Qui tollis peccata mundi suscipe deprecationem nostram
Qui sedes ad dexteram patris miserere nobis
Quoniam tu solus
Tu solus dominus
Tu solus
Cum sancto spiritu in gloria dei patris Amen |
| Patrem |
S |
Patrem omnipotentem factorem
celi et terre visibilium omnium et invisibilium
Et in unum dominum ihesum christum
filium dei unigenitum
Et ex pare natum ante omnia secula
Deum de deo lumen de lumine deum verum de deo vero
Genitum non factum consubstantialem patri
per quem omnia facta sunt
qui propter nos homines et propter nostram salutem
descendit de celis
Et incarnatus est de spiritu sancto ex maria virgine
et homo factus est
Crucifixus etiam pro nobis sub pontio pilato passus
est et sepultus est |
| |
CtA |
Patrem omnipotentem factorem
celi et terre visibilium omnium et invisibilium
Et in unum dominum ihesum christum
filium dei unigenitum
Et ex patre natum ante omnia secula
deum de deo lumen de lumine deum verum de deo vero
Genitum non factum consubstantialem patri
per quem omnia facta sunt
Qui propter nos homines et propter nostram salutem
descendit de celis
Et incarnatus est de spiritu sancto ex maria virgine
et homo factus est
Crucifixus etiam pro nobis sub pontio pilato passus
et sepultus est |
| |
T |
Et in unum dominum |
| |
CtB |
Et in unum dominum ihesum
christum
filium dei unigenitum
Et ex patre natum ante omnia secula
deum de deo lumen de lumine
Et incarnatus est de spiritu sancto
Crucifixus etiam pro nobis |
| Et resurrexit |
S |
Et resurrexit tertia die
secundum scripturas |
| |
CtA |
Et resurrexit tertia die
secundum scripturas |
| Et ascendit |
S
|
Et ascendit in celum sedet
ad dexteram patris
et iterum uenturus est cum gloria Iudicare viuos et
mortuos
cuius regni non erit finis
et in spiritum sanctum dominum
et viuificantem
Qui ex patre filioque procedit
Qui cum patre et filio simul adoratur
et conglorificatur
Qui locutus est per prophetas |
| |
CtA |
Et ascendit In celum sedet
ad dexteram patris
Et iterum venturus est cum gloria Iudicare viuos et
mortuos
Qui procedit
Qui cum patre et filio simul adoratur
et conglorificatur
Qui locutus est per prophetas |
| |
T |
Et ascendit
Qui locutus est per prophetas |
| |
CtB |
Et ascendit in celum sedet
ad dexteram patris
Cuius regni
Qui ex patre filioque procedit
Qui cum patre
Qui locutus est per prophetas |
| Et unam
sanctam |
S |
Et unam sanctam catholicam
et apostolicam ecclesiam
Confiteor unum baptisma in remissionem mortuorum
Et expecto resurrectionem mortuorum
Et vitam venturi seculi Amen |
| |
CtA |
Et unam sanctam catholicam
et apostolicam ecclesiam
Confiteor unum baptisma
Et vitam venturi seculi Amen |
| |
T |
Et unam sanctam
Confiteor unum baptisma
Et vitam venturi seculi Amen |
| |
CtB |
Et unam sanctam catholicam
Confiteor unum
Et vitam venturi seculi Amen |
| Sanctus |
S |
Sanctus sanctus sanctus
dominus deus sabaoth |
| |
CtA |
Sanctus sanctus dominus
deus sabaoth |
| |
T |
sanctus sanctus dominus
deus sabaoth |
| |
CtB |
Sanctus dominus deus sabaoth |
| Pleni sunt |
S |
Pleni sunt celi et terra
gloria tua |
| |
CtA |
Pleni sunt celi et terra
Gloria tua |
| Osanna
[I] |
S |
Osan na In ex cel sis |
| |
CtA |
Osanna na In excelsis |
| |
T |
Osanna na In ex celsis |
| |
CtB |
Osanna In ex cel sis |
| Benedictus
|
S |
Benedictus qui venit In
nomine domini |
| |
CtA |
Benedictus Qui venit in
nomine domini |
| Osanna
[II] |
S |
Osanna na in ex celsis |
| |
CtA |
Osanna In ex celsis |
| |
T |
Osanna In ex celsis |
| |
CtB |
Osanna in ex celsis |
| Agnus [I] |
S |
Agnus dei qui tollis peccata
mundi miserere nobis |
| |
CtA |
Agnus dei Qui tollis peccata
mundi miserere nobis |
| |
T |
Agnus dei Qui tollis peccata
mondi miserere nobis |
| |
CtB |
Agnus dei qui tollis peccata
mondi miserere nobis |
| Agnus [II] |
S |
Agnus dei qui tollis peccata
mondi miserere nobis |
| |
CtA |
Agnus dei Qui tollis peccata
mondi miserere nobis |
| Agnus [III] |
S |
Agnus dei Qui tollis peccata
mundi
dona nobis pacem |
| |
CtA |
Agnus dei Qui tollis peccata
mundi
dona nobis pacem |
| |
T |
Agnus dei Qui tollis peccata
mundi
dona nobis pacem |
| |
CtB |
Agnus dei Qui tollis peccata
mundi
Dona nobis pacem |
The high level of textual transmission in the
VatS 51 copy strongly indicates that this setting was to be sung throughout
(at least from this source) a matter convincingly supported by
the Sound files.
THE MODEL AND ITS APPLICATION
Carons Missa Accueilly ma la belle
takes as its model his own three-part chanson by the same title. (The
sound file of this chanson can be heard by following this link
and a diplomatic edition view by clicking on this link.)
[in progress]
Footnotes
- Two additional layers were added to this source
relatively early in its life. The first consisted of five missae
fragmenta, with an anonymous setting of the Credo placed at the
beginning of the source. The other "fragments" are two Credos
by Vaqueras (ff. 183v-187r and 190v-195r), an anonymous Gloria (ff.
176v-178r) which was entered onto four spare pages between the last
two items of the principal layer (also Credos, one by de Clibano, the
other van Weerbeke), and another anonymous Credo (ff. 187v-190r). The
second additional layer found at the end of the source as it is now
preserved (ff. 196v-215r) is a reading of Obrecht’s Missa
Salve diva parens – this copy being by the principal Hand
of what is now VatS 63. [Back]
- Roth, A. Studien zum Frühen Repertoire
der Päpstlichen Kapelle unter dem Pontifikat Sixtus’ IV (1471-1484),
Die Chorbücher 14 und 51 des Fondo Cappella Sistina der Biblioteca
Apostolica Vaticana, Città del Vaticano, Biblioteca Apostolica
Vaticana, 1991, pp. 51-98. [Back]
- The other items in these two sources are: the L’homme
armé setting by Busnoys (VatS 14, ff. 106v-117r), the
Missa De plus en plus by Ockeghem (VatS 14, ff. 149v-160r), Heyns’
Missa Pour quoy = Missa Pour quelque paine (VatS 51,
ff. 18v-27r) and the Missa Basse danse by Faugues (VatS 51,
ff. 55v-66r). [Back]
- op. cit., Roth, pp. 91-92. [Back]
- Other than for the Kyrie [I] opening where the sign
is placed on line 5, the modal signature is consistently drawn as an
"octave" flat (line 1, space 4) for the CtB. [Back]
- The VatS 51 transmission of the anonymous Missa
Je ne demande includes in the S, Christe leyson, Christe, Christe
leyson (f. 165v, staves 4-6). [Back]
|