Gökçe-Mamasun (Aksaray)
Click text for translation/
çeviri için tıklayın ...An archaeological survey at the site of a Byzantine cave community near the village of Gökçe, 12 km northeast of Aksaray, was undertaken in 2006 by Rainer Warland of Freiburg University.
The rock-cut settlement consisted of at least seven dwellings with integrated chapels, plus two isolated churches. The dwellings each have public rooms with facades, kitchens, work areas and stables around an open courtyard, as well as a private chapel used for burials. They appear to have been used from the 10th to the 13th century, with frescoes of the 13th century found throughout. In the chapel of Dwelling 2 is a colossal painting of Archangel Michael and pillar icons of John the Baptist and Christ.
The focus of the community was a cruciform, domed church (Gökçe 5), which was very richly decorated with frescoes, including an apse composition of the 10th century showing the vision of Ezekiel. The 13th century paintings were mostly donated by a wealthy ointment dealer called Konstantinos. They include a Presentation of Christ in the Temple, in the north lunette, and depictions of Mary and a saint in the entrance area. There was a graveyard here and a burial chamber on the roof of the church.
Bibliography
Rainer Warland, "Die byzantinische Höhlensiedlung von Gökçe/Momoasson in Kappadokien", Istanbuler Mitteilungen 58 (2008), 347Aksaray’ın 12 km kuzeydoğusundaki Gökçe Köyü yakınlarında yaşamış bir Bizans Dönemi mağara toplumuna ait sitteki arkeolojik araştırmalar 2006 yılında Freiburg Üniversitesi’nden Rainer Warland başkanlığında gerçekleştirilmiştir.
Kayalara oyulan yerleşim, kendi şapelleri bulunan en az yedi konut ile iki ayrı kiliseden oluşmuştur. Konutlar açık bir avlu çevresinde düzenlenmiş, dış cephesi bulunan genel/kamusal odalar, mutfak, işlik ve ahırlar ile defin amacıyla kullanılan özel birer şapele sahiptir. 10.-13. yüzyıllar arasında kullanıldıkları anlaşılmaktadır; mevcut fresklerin tamamı 13. yüzyıla aittir. Konut 2’nin şapelinde başmelek Mikail’in büyük boyutta bir resmi ile ayaklar üzerinde Vaftizci Yahya ile İsa’nın betimlendiği ikonalar yer almaktadır.
Topluluğun merkezi, Zülkifl Peygamber’in rüyetini betimleyen 10. yüzyıla ait bir apsis kompozisyonu dâhil fresklerle zengin biçimde bezenmiş haç-planlı kubbeli bir kilisedir (Gökçe 5). 13. yüzyıla ait resimlerin çoğu Konstantinos isimli zengin bir merhem tüccarı tarafından yaptırılmıştır. Bunların arasında kuzey kapısı kemeri yüzünde yer alan İsa’nın Tapınağa Götürülüşü sahnesi ile giriş bölümünde yer alan Meryem ve bir aziz betimleri anılabilir. Burada bir mezarlık bulunduğu ve kilisenin üzerinde bir mezar odasının yer aldığı anlaşılmaktadır.
Kaynakça
Rainer Warland, "Die byzantinische Höhlensiedlung von Gökçe/Momoasson in Kappadokien", Istanbuler Mitteilungen 58 (2008), 347Last updated: 30 January 2010